Σταγόνες γνώσης
Θαυμασμός, απορία και μετά φιλοσοφία
Επιλέγων ή Συντάκτης Σάκης Σιδηρόπουλος
Ο θαυμασμός – έκπληξη, η απορία ( ανυπαρξία διεξόδου ) οδηγούν στην φιλοσοφία, σύμφωνα με την κλασική αντίληψη που καθιέρωσαν Πλάτων και Αριστοτέλης. Σε αντίθεση με την ανατολίτικη αντίληψη ότι ο δρόμος προς αυτήν είναι η οδύνη. Με το θέμα αυτό καταπιάνεται το βιβλίου του Σπύρου Ράγκου, καθηγητή αρχαίας ελληνικής φιλολογίας και φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου Πατρών.
Τίτλος του βιβλίου : «ΘΑΥΜΑΖΕΙΝ – ΑΠΟΡΕΙΝ – ΦΙΛΟΣΟΦΕΙΝ. Ἡ ἀρχὴ τῆς φιλοσοφίας καὶ ἡ φιλοσοφία ὡς ἀρχὴ στὴν κλασικὴ ἐποχὴ» (Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης)
Στην παρουσίαση-συζήτηση συμμετέχει ο Βασίλης Κάλφας, ομότιμος καθηγητής Φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης.
Πως κατανοεί τον κόσμο ο Ιωσήφ Σηφάκης
Επιλέγων ή Συντάκτης Σάκης Σιδηρόπουλος
Ο Ιωσήφ Σηφάκης (γνωστός διεθνώς και ως Joseph Sifakis) είναι ένας από τους σημαντικότερους σύγχρονους ερευνητές της επιστήμης της πληροφορικής.
Γεννήθηκε στο Ηράκλειο Κρήτης το 1946, σπούδασε ηλεκτρολόγος μηχανικός στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο και πληροφορική στο Πανεπιστήμιο της Γκρενόμπλ με υποτροφία του γαλλικού κράτους, περίοδο κατά την οποία απέκτησε την γαλλική υπηκοότητα.
Είναι διδάκτορας πληροφορικής στο Πανεπιστήμιο της Γκρενόμπλ. Έχει διατελέσει καθηγητής στο Πολυτεχνείο της Λωζάνης (EPFL) και επιστημονικός διευθυντής του δικτύου Artist2 (European Network of Excellence for research on Embedded Systems). Εργάζεται επίσης στο Εθνικό Κέντρο Επιστημονικών Ερευνών στο εργαστήριο VERIMAG, του οποίου είναι ιδρυτής και το οποίο είναι διεθνώς αναγνωρισμένο στον τομέα της σχεδίασης κρίσιμων συστημάτων.
Το στρες και πως μας καθορίζει
Επιλέγων ή Συντάκτης Σάκης Σιδηρόπουλος
Ο ιατρός Γεώργιος Χρούσος, καθηγητής παιδιατρικής και φυσιολογίας, παρουσιάζει την επίδραση που έχει το στρες στο ενδοκρινικό και ανοσοποιητικό μας σύστημα. Αυτή η πολύπλοκη και πολυεπίπεδη σχέση καθορίζει σε μεγάλο βαθμό την εν γένει υγεία μας.
Ποια είναι η διαφορά μεταξύ σύντομου και παρατεταμένου στρες. Πως εξηγείται ο ανατροφοδοτούμενος κύκλος συναίσθημα – ορμονικό ενδοκρινικό – ανοσοποιητικό σύστημα. Πως επιτυγχάνεται η ομοιόσταση του οργανισμού.
Η παραπληροφόρηση και ο αγώνας για την ενημέρωση
Επιλέγων ή Συντάκτης Σάκης Σιδηρόπουλος
Το πρόβλημα της παραπληροφόρησης, κυρίως μέσω του διαδικτύου είναι σοβαρό.
Στον συνεχή αγώνα της παραπληροφόρησης και της αντιμετώπισης της, προκύπτουν νέα όπλα και από τις δύο πλευρές. Στο βίντεο αυτό παρουσιάζεται ο αγώνας για την αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης με χρήση της τεχνητής νοημοσύνης, από τον Συμεών Παπαδόπουλο του Ινστιτούτου Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών στο Εθνικό Κέντρο Έρευνας & Τεχνολογικής Ανάπτυξης της Θεσσαλονίκης.
Μια συμφωνία για την ανθρωπότητα
Επιλέγων ή Συντάκτης Σάκης Σιδηρόπουλος
Πριν 200 χρόνια, την 7η Μαϊου 1824, δίνεται στην Βιέννη η πρεμιέρα της 9ης Συμφωνίας σε Ρε ελάσσονα, Op. 125 (γερμανικά: 9. Sinfonie in d-Moll op. 125) του Λούντβιχ βαν Μπετόβεν. Είναι η τελευταία ολοκληρωμένη συμφωνία του συνθέτη. Η εν λόγω συμφωνία είναι ένα από τα γνωστότερα μουσικά κομμάτια, που γράφτηκαν ποτέ.
Το έργο του είχε ανατεθεί από την Φιλαρμονική Κοινότητα του Λονδίνου το 1817.
Ο κύριος όγκος της σύνθεσης έγινε μεταξύ του φθινοπώρου του 1822 και ολοκληρώθηκε τον Φεβρουάριο του 1824.
Ήταν η πρώτη συμφωνία, στην οποία υπήρξαν χορωδιακά μέρη (εξ ου και το Χορωδιακή Συμφωνία). Η χορωδία εισέρχεται στο τελευταίο μέρος της Συμφωνίας, και περιέχει στίχους από το ποίημα Ωδή στη Χαρά, του Φρίντριχ Σίλερ, που γράφτηκε το 1785 και αναθεωρήθηκε το 1803.
Με αφορμή τον θάνατο του Βρετανού φυσικού Πήτερ Χιγκς ( 8 Απριλίου 2024 ) γίνεται αφιέρωμα παρακάτω, στην θεωρία του και την συνεισφορά του στην φυσική.
Το 1964 ο Χιγκς, δημοσίευσε δύο εργασίες του στο περιοδικό Physical Rev. Letters για τον μηχανισμό του αυθόρμητου σπασίματος της συμμετρίας, εξηγώντας με αυτόν, τον τρόπο που θα μπορούσαν να αποκτήσουν μάζα τα σωματίδια, που αναφέρονται στο καθιερωμένο πρότυπο.
Ο μηχανισμός αυτός προβλέπει την ύπαρξη ενός μποζονίου*,του οποίου οι διακυμάνσεις πεδίου είναι αυτές που γεννούν τη μάζα όλων των σωματιδίων που συνδέονται με αυτό. Το σωματίδιο αυτό δεν είχε ανιχνευθεί πειραματικά μέχρι το 2012.
Μοντέλα πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης
Επιλέγων ή Συντάκτης Σάκης Σιδηρόπουλος
Η πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση είναι οι σημαντικότερες. Εδώ καλλιεργούνται οι κοινωνικές δεξιότητες και η ομαδικότητα στη ζωή. Αποκτώνται η περιέργεια και η δίψα για μάθηση. Μέχρι τώρα η δευτεροβάθμια ήταν περίοδος προετοιμασίας (φροντιστηριακού τύπου) για την τριτοβάθμια. Η κοινωνία μας πάντα έχει ορίζοντα την τριτοβάθμια, όπου εκπληρώνονται οι επιθυμίες μας.
Τα σημερινά παιδιά πρέπει να ξέρουν ότι έχουν ξεκινήσει την περιπέτεια της γνώσης, που θα διαρκέσει σε όλη τους την ζωή. Πρέπει να αποκτήσουν ευελιξία σε μία απαιτητική κοινωνία.
Άλλη μία συζήτηση για το 21, με την Μαρία Ευθυμίου / βίντεο
Επιλέγων ή Συντάκτης Σάκης Σιδηρόπουλος
Προφανώς το θέμα της επανάστασης του 1821, εγείρει ποικίλες συζητήσεις για τις αιτίες, τις προϋποθέσεις και την ερμηνεία των γεγονότων. Μία από τις πιο αρμόδιες για αυτό το θέμα, είναι η ιστορικός Μαρία Ευθυμίου. Σε αυτό το βίντεο, παρακολουθούμε μία συζήτηση της ιστορικού με τον δημοσιογράφο Τάσο Τρίφωνος από τον σταθμό Alpha της Κύπρου. Ίσως προσθέσουμε κάποια επιπλέον γνώση σε αυτά που ήδη ξέρουμε.
Επιστήμη και δημοκρατία σε ανήσυχους καιρούς
Επιλέγων ή Συντάκτης Σάκης Σιδηρόπουλος
Πώς τελικά συνέβη και, ενώ η επιστημονική επανάσταση του 17ου αιώνα οδήγησε στον Διαφωτισμό, στην κατάργηση των «ελέω θεού» καθεστώτων και τελικά στην εγκαθίδρυση των δημοκρατικών πολιτευμάτων, η επιστημονική επανάσταση των αρχών του 20ού αιώνα να βρίσκει σήμερα απέναντί της ένα διογκούμενο ρεύμα εχθρότητας απέναντι στο ίδιο το πνεύμα της επιστήμης;
Σε αυτό το βίντεο ο Στέφανος Τραχανάς που διδάσκει κβαντική φυσική και διαφορικές εξισώσεις στο τµήµα Φυσικής του Πανεπιστηµίου Κρήτης από το 1983 έως σήµερα, συζητάει στο Cretalive με την Κατερίνα Μυλωνά, για το νέο του βιβλίο «Ο κύκλος».
Άμπελ - Γκαλουά: Βίοι παράλληλοι
Επιλέγων ή Συντάκτης Σάκης Σιδηρόπουλος
Σε αυτό το βίντεο παρουσιάζονται οι βιογραφίες δύο μαθηματικών του 19ου αιώνα, που είχαν σημαντική συνεισφορά στην εξέλιξη των Μαθηματικών. Του Niels Henrik Abel και του Evariste Galois.
Ο Γάλλος «ρομαντικός μαθηματικός” Évariste Galois (1811-1832) και ο Νορβηγός «φτωχός μαθηματικός» Niels Henrik Abel (1802-1829) έχουν κοινά χαρακτηριστικά : έζησαν περίπου την ίδια εποχή, είχαν τρικυμιώδη ζωή και οι δύο πέθαναν νέοι. Ο Abel σε ηλικία 27 ετών, από φυματίωση, και ο Galois, σε ηλικία 21 ετών, ύστερα από τον σοβαρό τραυματισμό του σε μία μονομαχία σχετική με έναν ανεκπλήρωτο έρωτα. Στην ομιλία αυτή, θα παρουσιαστούν σημαντικές στιγμές από την πορεία των δύο σπουδαίων μαθηματικών, που, αν και έζησαν λίγο, πρόλαβαν να αφήσουν στις επόμενες γενιές ένα γόνιμο έργο που τροφοδοτεί την επιστημονική σκέψη μέχρι σήμερα.