Η κορυφαία αυτή παγκόσμια διάκριση αποκτά ιδιαίτερο συμβολισμό, καθώς η φετινή απονομή συμπίπτει με τη συμπλήρωση 125 ετών από τη θέσπιση του βραβείου.
Με το Νόμπελ Ειρήνης τιμήθηκε την Παρασκευή (09/10) η πρώην Ύπατη Αρμοστής του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, Ναβανεθέμ «Νάβι» Πιλάι, η οποία υπηρετεί πλέον ως δικαστής στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης.
Φέτος, η Επιτροπή έλαβε 287 υποψηφιότητες για το Νόμπελ Ειρήνης, και, σύμφωνα με το Associated Press, το ένα τέταρτο αυτών αφορά οργανισμούς.
Σύμφωνα με το σκεπτικό της Επιτροπής, η Πιλάι επέδειξε «εξαιρετικό θάρρος και ακεραιότητα», συμβάλλοντας στη διαμόρφωση μιας πιο ολοκληρωμένης παγκόσμιας έννομης τάξης.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στον καθοριστικό ρόλο της στη δίωξη εγκλημάτων πολέμου, εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας και γενοκτονιών.
Ποια είναι η Ναβανέτεμ Πιλάι
Η Πιλάι γεννήθηκε στο Ντέρμπαν της Νότιας Αφρικής, σε οικογένεια ινδικής καταγωγής, την περίοδο του απαρτχάιντ.
Από τα πρώτα χρόνια της σταδιοδρομίας της ως δικηγόρος βρέθηκε αντιμέτωπη με τις φυλετικές διακρίσεις και τον κοινωνικό αποκλεισμό, αναλαμβάνοντας την υπεράσπιση του Νέλσον Μαντέλα και άλλων αγωνιστών κατά του απαρτχάιντ.
Στη συνέχεια ακολούθησε μια μακρά διαδρομή στη διεθνή Δικαιοσύνη, υπηρετώντας ως δικαστής στο Ανώτατο Δικαστήριο της Νότιας Αφρικής, στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για τη Ρουάντα και στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο.
Διετέλεσε επίσης Ύπατη Αρμοστής του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, ενώ μέχρι πρόσφατα προήδρευε της Ανεξάρτητης Διεθνούς Εξεταστικής Επιτροπής των Ηνωμένων Εθνών για τα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη.
Όπως επισημαίνεται στην ανακοίνωση, η Πιλάι διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο σε ιστορικές αποφάσεις της διεθνούς Δικαιοσύνης. Μεταξύ αυτών ξεχωρίζει η αναγνώριση από το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για τη Ρουάντα ότι ο βιασμός και η σεξουαλική βία μπορούν να συνιστούν εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, αλλά και πράξεις γενοκτονίας.
ΚΑΙ για όσους ενδιαφέρονται για λίγα περισσότερα σχετικά με το βίο και τα έργα της Ναβανέμεθ Πιλάι
Η μεγάλη φετινή έκπληξη, το Νόμπελ Ειρήνης 2026 δόθηκε στην Ινδικής καταγωγής Νοτιοαφρικανή δικαστή Ναβανέθεμ «Νάβι» Πιλάι, στην δικαστή που συνέβαλε τα μέγιστα στην έκθεση η οποία κατέληξε ότι το Ισραήλ διαπράττει γενοκτονία στη Γάζα, «για τις προσπάθειές της να προωθήσει την ειρήνη και το διεθνές δίκαιο».
«Η ανεξαρτησία, η τεχνογνωσία και η σταθερότητά της την έχουν καταστήσει μία από τις πιο σεβαστές διεθνείς νομικούς της εποχής μας», αναφέρει η ανακοίνωση της Επιτροπής.
Η Πιλάι γεννήθηκε το 1941 στο Ντέρμπαν μεγάλωσε υπό το καθεστώς του απαρτχάιντ και έγινε μια από τις πρώτες γυναίκες ινδικής καταγωγής που άσκησαν τη δικηγορία στη Νότια Αφρική.
Κατά τη διάρκεια της καριέρας της, υπερασπίστηκε ακτιβιστές κατά του απαρτχάιντ και αγωνίστηκε ενάντια στις συνθήκες διακρίσεων στις φυλακές.
Μετά την πτώση του απαρτχάιντ, υπηρέτησε ως δικαστής στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για τη Ρουάντα, όπου συνέβαλε καθοριστικά στη διαμόρφωση ιστορικών δικαστικών δεδικασμένων, αναγνωρίζοντας τον βιασμό ως πράξη γενοκτονίας.
Αργότερα, διετέλεσε δικαστής στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο, καθώς και Ύπατη Αρμοστής του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα από το 2008 έως το 2014.
Πιο πρόσφατα, ηγήθηκε της επιτροπής του ΟΗΕ που ερεύνησε παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στα παλαιστινιακά εδάφη, η οποία σε έκθεσή της τον Σεπτέμβριο του 2025 κατηγόρησε το Ισραήλ ότι διαπράττει γενοκτονία κατά των Παλαιστινίων στη Λωρίδα της Γάζας.
Συνολικά υπήρξαν φέτος 287 υποψηφιότητες για το βραβείο Νόμπελ Ειρήνης που θεωρείται η πιο σημαντική και υψηλού κύρους διάκριση στον κόσμο.
«Σε μια εποχή κατά την οποία ο αριθμός των πολέμων και των συγκρούσεων αυξάνεται και κατά την οποία οι δικαστές και οι θεσμοί του διεθνούς δικαίου δέχονται πολιτικές επιθέσεις, η Επιτροπή Νόμπελ επιθυμεί να υπενθυμίσει ότι η δυνατότητα επίλυσης των συγκρούσεων χωρίς τη χρήση βίας εξαρτάται από το διεθνές κράτος δικαίου», ανέφερε η επιτροπή στην ανακοίνωσή της.
ΚΑΙ